Cyngor Archifau Cymru Archives Council for Wales

Cyngor Archifau Cymru
Welsh Archives Council

Cofnodion y cyfarfod a gynhaliwyd yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru ar 13 Mawrth 1998

Presennol: K Matthias (Dinbych, Cadeirydd); A D Carr (PCBangor); A Lloyd Hughes (AGC); G Jenkins (LlGC); Rosemary Jones (Henebion); David Leitch (PRO); Linda Tomos (AGaLl); Rowland Williams (CymdArch); J Watts-Williams (LlGC); ac, yn sesiwn y prynhawn, Cathrin Cassarchis (Swyddog Achosion Loteri).

Ymddiheuriadau: S Edwards (Morg); C Kitching (HMC); H Malaws (Henebion); David Rimmer (Gwent).

1 Cofnodion y cyfarfod diwethaf

Cadarnhawyd cofnodion y cyfarfod diwethaf a gynhaliwyd ar 19 Tachwedd 1997.

2 Materion yn codi o'r Cofnodion

2.1 Ad-drefnu Llywodraeth Leol

Am fod anawsterau wedi codi o gynlluniau newydd Adran 60 mewn mwy nag un gwasanaeth, penderfynwyd y dylai CAC ysgrifennu at y Swyddfa Gymreig i grybwyll ailgynnull y Panel Ymgynghorol.

2.2 Prosiect Mapio

Cytunwyd mai da o beth fyddai ymgymryd ag arolwg mapio a phenderfynwyd gofyn i'r CLlH/AG ystyried dilyn yr un llwybr ā'r Alban ac ymestyn yr arolwg i holl wasanaethau archifau Cymru.

2.3 Arolwg Robert Chell

Doedd dim rhagor o newyddion am yr arolwg hwn.

2.4 Pwyllgor Rhyngadrannol ar gyfer Archifau

Roedd llunio'r ymateb i'r Polisi Archifau Cenedlaethol yn mynd ā mwy o amser nag a ddisgwylid; ac roedd Deddf Llywodraeth Leol 1972 yn cael ei hadolygu er mwyn diffinio beth yn union a olygir gan y term `trefniadau addas'. Holodd RW a oedd unrhyw arwyddocād yn arferiad y Swyddfa Gymreig o gyfeirio at Ddeddf 1962 yn hytrach na Deddf 1972. Penderfynwyd y dylai CAC fynegi trwy lythyr ei anfodlonrwydd am y nifer gyfyngedig o fwrsariaethau sydd ar gael i fyfyrwyr archifau ac am yr effaith a gāi hynny yn y tymor hir ar recriwtio i'r proffesiwn. Cytunodd ADC i ddrafftio'r llythyr.

2.5 Cynhadledd Flynyddol Cymdeithas yr Archifyddion 2001

Er bod GJ yn dal i ddisgwyl cadarnhad ysgrifenedig, fe nodwyd mai yn Aberystwyth y cynhelir y gynhadledd.

3 Archifdy Gwladol Cymru

3.1 Soniodd GJ am yr hyn a ddeilliodd o lythyr CAC at yr Ysgrifennydd Gwladol: bwriad i ddiffinio `Cofnodion Gwladol Cymru' ac i ddarparu ar gyfer trosglwyddo'r cyfryw gofnodion o'r AG i gadwrfa yng Nghymru. Penderfynwyd y dylai CAC ysgrifennu at y Swyddfa Gymreig i nodi'r angen am archifdy i'r Cynulliad o'r cychwyn cyntaf.

3.2 Pwysleisiodd GJ nad oedd gan gynigion LlGC i ddarparu gwasanaeth gwybodaeth i aelodau'r Cynulliad ddim oll i'w wneud ā sefydlu gwasanaeth archifau i'r Cynulliad ei hun.

Consortiwm Gwasanaethau Llyfrgell a Gwybodaeth Cymru (CWLIS)

Adroddodd KM fod CWLIS yn tyfu'n gorff dylanwadol ac amlinellodd yr ystod eang o weithgareddau yr oedd yn mynd ynglyn ā hwy. Mynegwyd pryder fod gwasanaethau archifau yn byw yng nghysgod y gwasanaethau llyfrgell pan sonnir am fentrau fel y Rhwydwaith Llyfrgelloedd Newydd. Tynnodd LT sylw at bapur Dewisiadau Cynllun Gweithredu Cymdeithas Wybodaeth Cymru a oedd ar fin ymddangos ac anogodd y gwasanaethau archifau i ymateb yn gadarnhaol i'w gynigion.

5 Cyfarfod Gregynog 1998

5.1 Cynigiodd GJ gyfarfod ar y cyd ā Chymdeithas yr Archifyddion i'w gynnal yn LlGC er mwyn gweld a thrafod catalogio ar gyfrifiadur yn unol ā safonau ISAD(G) a Rheolau'r NCA ayyb. Cytunodd RW i roi'r cynnig gerbron cyfarfod y Gymdeithas drannoeth.

5.2 Nodwyd fod AG yn Kew ar 29 Medi yn mynd i fod yn gartref i ysgol undydd ar EAD a gwaith Pwyllgor Polisi Rhwydweithio'r NCA.

6 Swyddi Follett (Prifysgolion)

Roedd sector y Brifysgol wedi mynegi ei phryder nad oedd Cymru yn derbyn yr un gefnogaeth ariannol i waith archifol ā gwasanaethau prifysgolion Lloegr a'r Alban. Penderfynwyd y dylai CAC gysylltu ā [HEFCW] i'w holi a oes ganddo gynlluniau i wella'r sefyllfa hon a chytunodd ADC i ddrafftio llythyr.

7 HMC

7.1 Roedd `Standard for Record Repositories' ar gael yn awr yn y Gymraeg. Roedd taflenni eraill o eiddo'r HMC wedi eu cyfieithu i'r Gymraeg.

7.2 Archifau a'r Mileniwm: roedd HMC yn awyddus i fentro ar bortread o gyflwr iechyd archifau'r DU erbyn diwedd Hydref 1998. Cytunwyd y dylai CAC anfon ei ymateb i hyn a gohiriwyd trafodaeth bellach tan y cyfarfod nesaf.

8 Arolwg Ymwelwyr ag Archifau'r DU ym Mehefin 1998

Byddai AG yn cyflenwi'r holl gopļau a'r gefnogaeth i'r fenter hon a gychwynodd o ganlyniad i Fforwm Ansawdd ar gyfer Archifau ac Astudiaethau Lleol a drefnwyd gan y Grwp Ansawdd Gwasanaethau Cyhoeddus ym mis Tachwedd 1997. Cytunodd ADC i holi'r gwasanaeth cyfieithu ym Mangor am baratoi fersiwn Gymraeg o'r holiadur.

9 Rhwydwaith Archifau Cymru

Eglurodd Cathrin Cassarchis ei swyddogaeth yn cefnogi aelodau'r gymuned archifol ā'u ceisiadau i Gronfa Dreftadaeth y Loteri. Adroddodd GJ am ymateb CDL a Chymdeithas Wybodaeth Cymru i adroddiad Hyd a Lled CAC. Yn ystod y drafodaeth a ddilynodd fe ddaeth i'r amlwg pa mor bwysig y gallai arolwg mapio fod er adnabod yr anghenion mwyaf ac er darparu sylfaen gref ar gyfer llunio strategaeth ddatblygu ddichonadwy ynghyd ag amserlen ymarferol. Yn y diwedd penderfynwyd gwahodd Stephen Green (Cynghorydd Polisi CDL ar Archifau a Llyfrgelloedd) i gyfarfod ā CAC; a bwrw ymlaen ā'r nod o wneud RhAC yn rhan o Gynllun Gweithredu CWC erbyn mis Tachwedd heb ystyried amserlen yr arolwg o wasanaethau archifau Cymru.

10 Cyfarfod nesaf

Dyddiad i'w drefnu.

Yn ōl i'r Tudalen Blaen

1	Cofnodion y cyfarfod diwethaf
	Cadarnhawyd cofnodion y cyfarfod diwethaf a gynhaliwyd ar 19 Tachwedd 1997.

2	Materion yn codi o'r Cofnodion
2.1	Ad-drefnu Llywodraeth Leol
	Am fod anawsterau wedi codi o gynlluniau newydd Adran 60 mewn mwy nag un gwasanaeth, penderfynwyd y dylai CAC ysgrifennu at y Swyddfa Gymreig i grybwyll ailgynnull y Panel Ymgynghorol.

2.2	Prosiect Mapio
	Cytunwyd mai da o beth fyddai ymgymryd ag arolwg mapio a phenderfynwyd gofyn i'r CLlH/AG ystyried dilyn yr un llwybr ā'r Alban ac ymestyn yr arolwg i holl wasanaethau archifau Cymru.

2.3	Arolwg Robert Chell
	Doedd dim rhagor o newyddion am yr arolwg hwn.

2.5	Cynhadledd Flynyddol Cymdeithas yr Archifyddion 2001
	Er bod GJ yn dal i ddisgwyl cadarnhad ysgrifenedig, fe nodwyd mai yn Aberystwyth y cynhelir y gynhadledd.

3	Archifdy Gwladol Cymru
3.1	Soniodd GJ am yr hyn a ddeilliodd o lythyr CAC at yr Ysgrifennydd Gwladol: bwriad i ddiffinio `Cofnodion Gwladol Cymru' ac i ddarparu ar gyfer trosglwyddo'r cyfryw gofnodion o'r AG i gadwrfa yng Nghymru. Penderfynwyd y dylai CAC ysgrifennu at y Swyddfa Gymreig i nodi'r angen am archifdy i'r Cynulliad o'r cychwyn cyntaf.
3.2	Pwysleisiodd GJ nad oedd gan gynigion LlGC i ddarparu gwasanaeth gwybodaeth i aelodau'r Cynulliad ddim oll i'w wneud ā sefydlu gwasanaeth archifau i'r Cynulliad ei hun.

5	Cyfarfod Gregynog 1998
5.1	Cynigiodd GJ gyfarfod ar y cyd ā Chymdeithas yr Archifyddion i'w gynnal yn LlGC er mwyn gweld a thrafod catalogio ar gyfrifiadur yn unol ā safonau ISAD(G) a Rheolau'r NCA ayyb. Cytunodd RW i roi'r cynnig gerbron cyfarfod y Gymdeithas drannoeth.
5.2	Nodwyd fod AG yn Kew ar 29 Medi yn mynd i fod yn gartref i ysgol undydd ar EAD a gwaith Pwyllgor Polisi Rhwydweithio'r NCA.

6	Swyddi Follett (Prifysgolion)
	Roedd sector y Brifysgol wedi mynegi ei phryder nad oedd Cymru yn derbyn yr un gefnogaeth ariannol i waith archifol ā gwasanaethau prifysgolion Lloegr a'r Alban. Penderfynwyd y dylai CAC gysylltu ā [HEFCW] i'w holi a oes ganddo gynlluniau i wella'r sefyllfa hon a chytunodd ADC i ddrafftio llythyr.

7	HMC
7.1	Roedd `Standard for Record Repositories' ar gael yn awr yn y Gymraeg. Roedd taflenni eraill o eiddo'r HMC wedi eu cyfieithu i'r Gymraeg.
7.2	Archifau a'r Mileniwm: roedd HMC yn awyddus i fentro ar bortread o gyflwr iechyd archifau'r DU erbyn diwedd Hydref 1998. Cytunwyd y dylai CAC anfon ei ymateb i hyn a gohiriwyd trafodaeth bellach tan y cyfarfod nesaf.

8	Arolwg Ymwelwyr ag Archifau'r DU ym Mehefin 1998
	Byddai AG yn cyflenwi'r holl gopļau a'r gefnogaeth i'r fenter hon a gychwynodd o ganlyniad i Fforwm Ansawdd ar gyfer Archifau ac Astudiaethau Lleol a drefnwyd gan y Grwp Ansawdd Gwasanaethau Cyhoeddus ym mis Tachwedd 1997. Cytunodd ADC i holi'r gwasanaeth cyfieithu ym Mangor am baratoi fersiwn Gymraeg o'r holiadur.