Cefnogwch ni i ddatblygu ein casgliadau a'n gwasanaethau ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol.

Sefydlwyd Uned Cadwraeth Ataliol y Llyfrgell Genedlaethol yn ystod y 1990au er mwyn canolbwyntio ar lanhau ac amddiffyn y casgliadau drwy ddulliau cadwraethol.
Mae’r uned hon yn gymorth i arafu dadfeiliad y gwrthrychau gan estyn eu hoes yn sylweddol.
Mae amgylchedd sefydlog parthed tymheredd a lleithder cymharol yr awyr yn hollbwysig er lles y casgliadau. Rydym yn monitro amgylchedd y storfeydd a’r mannau arddangos er mwyn sicrhau nad yw’r amodau’n rhy sych neu’n rhy laith. Gall awyrgylch rhy sych freuo deunyddiau fel papur, lliain a lledr, a gall awyrgylch rhy laith ddenu llwydni a phryfetach gan beryglu’r casgliadau.
Hyfforddir holl staff newydd y Llyfrgell mewn ymwybyddiaeth cadwedigaeth fel rhan o'u cwrs sefydlu.

Oherwydd oblygiadau iechyd a diogelwch, mae’n rhaid sicrhau bod casgliadau’r Llyfrgell yn lân ac yn ddiogel ar gyfer staff a darllenwyr - gall y llwch organig a’r sborau a geir ar lyfrau fod yn andwyol i iechyd. Cyflawnir y gwaith glanhau pwysig hwn gan staff yr uned sy’n defnyddio offer arbennig ar gyfer yr orchwyl.
Yn gyson derbynnir i’r Llyfrgell gyfrolau ac eitemau llygredig, yn llawn llwch, llwydni a phryfetach. Daw’r eitemau hyn yn aml o hen gapeli llaith, neu o seler neu atig lle’r oedd yr amodau amgylcheddol yn bur wael.
Er mwyn lleihau'r posibiliad o lygru casgliadau’r Llyfrgell, mae rhoi sylw i dderbynion newydd llygredig yn flaenoriaeth, ac yn 2006 agorwyd adeilad arbennig yn y Llyfrgell ar gyfer derbyn a thrin eitemau o’r fath.
Yn 2006 prynwyd peiriant y Depulvera a all lanhau 12 llyfr y funud. Bu’r peiriant hwn yn anhepgor ar gyfer glanhau'r 100,000 o gyfrolau a symudwyd o Ystafell Ddarllen y Gogledd cyn bod yr ardal honno’n cael ei hadnewyddu.

Gan fod blwch yn creu microhinsawdd o’i fewn ac yn amddiffyn llyfrau rhag llu o elynion, rhoddir pwys mawr ar focsio eitemau o gasgliadau’r Llyfrgell.
Ym 1999, prynodd y Llyfrgell beiriant Kasemake 503 ar gyfer gwneud blychau. Mae’r byrddau a ddefnyddir i gynhyrchu’r blychau i gyd yn ddiasid ac o ansawdd cadwraethol. Bellach mae gennym ail beiriant gwneud blychau yn yr uned, a rhwng y ddau beiriant cynhyrchir oddeutu 10,000 o flychau’n flynyddol.

Gwarchodir eitemau gwastad megis mapiau, posteri a chynlluniau drwy eu hamgáu mewn polyester sydd o ansawdd cadwraethol. Bydd hyn yn arafu dirywiad y gwrthrychau, ac yn aml yn gwneud i ffwrdd â'r angen i drwsio eitemau o'r fath sydd eisoes wedi rhwygo. Amgaeir dros 2000 o eitemau'n flynyddol yn yr uned.
Gwarchodir tua 1000 o eitemau gwastad eraill fel lluniau, printiau a ffotograffau drwy eu gosod mewn mowntiau yn barod i'w storio neu eu harddangos.
Mwy o ddelweddau o'r Uned Cadwraeth Ataliol





